AZC Bedum: De gedachte er aan leidt al tot oplopende gemoederen op de socials

De gemeente Het Hogeland gaat in het dorp Bedum op zoek naar een locatie voor een regulier asielzoekerscentrum (AZC). Er zijn drie locaties in beeld die onderzocht gaan worden: Folkerda 2, Ter Laan en Bedum Noord. Er is nog geen besluit genomen en er zijn nog geen plannen of schetsen. Op de sociale media lopen de gemoederen tussen voor- en tegenstanders al hoog op. Er is in Bedum al een handtekeningactie ‘tégen’ gelanceerd.

De gemeente wil dat het AZC een integraal onderdeel wordt van het dorp. De onderzochte locaties bieden dan ook de mogelijkheid om het AZC te combineren met nieuwbouw. Al in juli 2024 besloot de gemeenteraad om een regulier asielzoekerscentrum te bouwen. De afgelopen jaren heeft de gemeente telkens tijdelijke voorzieningen moeten zoeken, in een kort tijdsbestek. “Deze opvang is telkens onder hoge druk gerealiseerd, zonder een tijdig gesprek met het dorp. Ook moest de gemeente regelmatig bij inwoners terugkomen omdat afspraken moesten worden gewijzigd. Dit gebeurde bijvoorbeeld eerder in Winsum en Uithuizen. Een vaste oplossing zorgt voor meer stabiliteit voor zowel de inwoners als de vluchtelingen en een betere kwaliteit van de opvanglocatie. Wij willen niet dat het dorp een kant en klaar besluit krijgt voorgelegd. We hebben door de spreidingswet de plicht gekregen 251 asielzoekers op te vangen. We hebben dat op maximaal 350 gezet voor ontheemden die al in de procedure zitten. Met dit aantal willen we voorkomen dat er steeds tijdelijk extra voorzieningen moeten worden bedacht. Wij hebben geen invloed op de gebeurtenissen in de wereld die mensen op de vlucht jagen.”

Het COA realiseert en financiert de opvanglocatie. Waarom een regulier AZC? In Nederland is er een groot tekort aan opvangplekken voor asielzoekers. De druk op gemeenten is hoog. Wethouder Han Hefting: “We willen niet langer ad hoc moeten reageren op tijdelijke verzoeken van het COA (Centraal Orgaan opvang Asielzoekers) of het ministerie. Het afgelopen jaar kon dat niet anders, maar het maakte ook dat we als gemeente meerdere keren moesten terugkomen op afspraken. Zoals de verlenging van de opvang in Winsum, tot de zomer van 2029 en in Uithuizen tot september 2026”.

Uit een eerder onderzoek van bureau Berenschot kwam het advies dat een regulier AZC moet passen bij de grootte van een dorp, tussen de vijf en tien procent, is die norm. Dat betekent dat een AZC in Het Hogeland alleen mogelijk is in Winsum, Uithuizen en Bedum. “Uiteindelijk zijn we bij Bedum uitgekomen omdat we willen dat het AZC onderdeel wordt van het dorp. Het voorbeeld is het centrum in Burgum, geen hekken, geen slagboom, stenen huizen waar om en nabij acht mensen in wonen,” zegt wethouder Han Hefting. “In Bedum zijn die mogelijkheden omdat er vanuit het Masterplan al langere tijd wordt nagedacht over verschillende plekken voor nieuwbouw. De plekken die we hebben gekozen zijn met nieuwbouw goed te combineren. We willen een AZC in stenen woningen. Als de opvang niet meer nodig is kunnen de woningen worden verbouwd tot reguliere woningen. Die maken dan deel uit van de woonwijk.”

Voordat de gemeente start met onderzoeken, zijn er als eerste gesprekken met direct omwonenden van de drie gekozen locaties. Er zijn informatiebijeenkomsten op 17, 19 en 20 maart. Han Hefting: “We hebben alle mensen in de directe omgeving van de gekozen plekken als eerste uitgenodigd voor een gesprek. We willen uitleggen wat we gaan onderzoeken en hoe we dat doen. Zodra we een aantal stappen verder zijn, zullen we ook andere inwoners van Bedum betrekken bij de plannen.” Het college streeft ernaar om in het najaar van 2025 een beslissing te nemen over de definitieve locatie van het AZC. Het is de bedoeling dat een regulier AZC in de zomer van 2029 gerealiseerd is. Hier zullen maximaal 350 bewoners worden opgevangen.