Lezing ‘Herinrichting tuin- en park Jachthuis St. Hubertus’

USQUERT – Op zondag 13 april is in het Berlagehuis de laatste lezing in de serie over cultuurlandschappen. Spreker is landschapsarchitect en directeur van H+N+S Landschapsarchitecten. Aanvang van de lezing is 15.00 uur. 

Berlage was als ‘huisarchitect’ verbonden aan de firma van de industrieel Anton Kröller en tekende in 1915 het eerste ontwerp, voor landhuis én tuin. Maar Helene Kröller-Müller bemoeide zich ermee, om te beginnen met de situering maar ook met het ontwerp van het huis en de tuininrichting. Op haar instigatie zijn aan de ingeplante bosrand aan de oostzijde van de grote vijver rododendrons en zilversparren toegevoegd. Door deze inmenging verslechterde de relatie zodanig dat Berlage met zijn werk stopte voordat het af was.

Stijl

Het park bij het Jachthuis Sint Hubertus is, voor zover bekend, het enige park dat Berlage heeft ontworpen. In het ontwerp koos hij voor een stijl die het best te omschrijven valt als een soort zakelijke Hollandse landschapsstijl. Het ontwerp zit goed in elkaar en de waterpartijen en paden zijn met haast wiskundige precisie ontworpen. Dit heeft geleid tot een prachtig samenspel van bochten en krommingen waarin nergens rechte lijnen voorkomen.

De hoofddrager wordt gevormd door een reeks onderling verbonden vijverpartijen. Op de overgang van water naar land liet hij langs de gehele vijver een wandelpad aanleggen. Dit pad volgde overal de messcherpe oever en tussen het pad en de vijver werden geen bosschages aangeplant, een zeer opvallende keuze voor die tijd.

Herstel

Om de kracht van het oorspronkelijke plan weer terug te brengen, is besloten om de toevoegingen en wijzigingen die tot een verslechtering hebben geleid weer te verwijderen. Een eeuw na de aanleg raakte het landgoed namelijk in verval: Berlages ontwerp boette door de jaren heen aan kracht in door diverse toevoegingen, zoals een brug en een vaste plantenborder van Mien Ruys.

H+N+S Landschapsarchitecten maakte daarom een plan waarin het ontwerp van Berlage als tijdslaag leidend is. Maar Berlages plan is niet heilig. Een groene ruimte volledig renoveren zoals bij een gebouw is eenvoudigweg niet mogelijk. Men werkt met levend materiaal en over sommige delen, zoals de noordelijke entree, is geen informatie beschikbaar die beschrijft hoe Berlage het oorspronkelijk bedoelde.

Publiekspark

Berlage hoefde in zijn tijd geen rekening te houden met grote bezoekersaantallen. Inmiddels is het park niet langer een privélandgoed, maar een publiekspark. Met het nieuwe plan raakt het Jachthuis Sint Hubertus ruimtelijk beter in haar omgeving verankerd en wordt de benadering ervan verbeterd voor zowel automobilist, fietser, wandelaar als ruiter.

Werkzaamheden

Het plan bestaat voornamelijk uit opruimen, zoals het verwijderen van in het water opgeschoten riet waardoor niet alleen de strakke oeverbelijning maar zelfs het Jachthuis Sint Hubertus deels aan het zicht werd onttrokken. Ook krijgt de natuur op bepaalde plaatsen juist extra ruim baan, zoals bij de aanplant van rietorchis langs het nieuwe wandelpad en zeldzaam veenmos bij de watermolen.

Reserveren

Betalen kan vooraf op Nl 15 RABO 0160 8814 63, maar ook aan de zaal (contant én pin). Een losse lezing kost € 12,50 p.p. Reserveren graag per mail naar info@berlagehuisusquert.nl

Deze extra lezing is gratis voor wie tenminste twee eerdere lezingen in deze serie bijwoonde.